Posts weergeven met het label klassieke muziek. Alle posts weergeven
Posts weergeven met het label klassieke muziek. Alle posts weergeven

vrijdag 1 juni 2018

Brahms en Bomen



Aan deze aflevering werkten mee: Ben de Dood (rubriek 'ongehoord') Steven Faber (vertaling Brahmsbrieven) René Rikkers (Bowie's Bassey babbel) en Gerard van der Leeuw (fact check)









Vergeten aan/af te kondigen: 

Bob Roberts - Woodman Woodman Spare That Tree 1913


Jules de Corte - De boom

 Edward M Favor - I Think I Hear A Woodpecker Knocking At My Family Tree 1910





dinsdag 29 mei 2018

Chopin


Dit boek heb ik in twee dagen uitgelezen, nagenoeg aan één stuk. Wat heerlijk leesbaar geschreven, spannend ook. Het is echter weer typisch iets voor mij om steeds te verzuchten: "oh, wie was Gurwoski ook alweer?" en dan terug te bladeren en te zoeken, om pas tegen het einde van het boek te kijken of er misschien een persoonsregister achterin staat en inderdaad...

Hoewel ik Chopin al had behandeld, heeft dit boek mij nog veel meer doen ontdekken. Kijk eens wat die man allemaal geschreven heeft in zijn korte leven en dat zijn stuk voor stuk géén John Ewbank-liedjes hoor.


Gisteren heb ik een stukje voor de Rode Leeuw geschreven over mijn klassieke revival en aangezien geen van jullie op dat blad, of moet ik "Zine" zeggen, geabonneerd is staat het hieronder. Goh, da's een tijd geleden. Ben ik ook wel weer trots op, een heus artikel geschreven

Vreemde geluiden van Chopin en Brahms

Sta mij toe mijzelf eerst even voor te stellen. Ik ben een oud-leerling van onze hoofdredacteur. In de jaren 90 van de vorige eeuw studeerde ik schoolmuziek in Zwolle. Zo'n twintig jaar ben ik in het muziekonderwijs werkzaam geweest en één van mijn kinderliedjes is per ongeluk een hit geworden en door diverse DJ's in het buitenland geremixt: www.inmyspaceship.nl.
Ik heb een zwak voor vreemde geluiden en rare snuiters in de muziek. Zo schreef ik in mijn studietijd in dit blad al over Victor Borge, Spike Jones en PDQ Bach (Peter Schickele). Niet over Hans Liberg, er zijn natuurlijk grenzen.
Aanleiding voor dit stukje is mijn podcast (radioprogramma dat op internet te beluisteren en/of te downloaden is) "Vreemde Geluiden", ooit begonnen op de lokale omroep Zwolle, vaak van vorm veranderd en nu zelfstandig en onafhankelijk op het grote net. De naam is uiteraard een knipoog naar het programma Vrije Geluiden van de VPRO en ik zou zelfs durven beweren dat de geluiden in mijn programma momenteel aanzienlijk vrijer zijn dan op zondagochtend op TV: 78-toeren schijven, 'slappe' reclameplaatjes, ja zelfs grammofoonplaten van chocolade (echt waar!) surrealistische klankmontages, ongebruikelijke uitvoeringen van bekende muziek ongeacht het genre, obscure cassettebandjes met amateurmusici en nu we het daar toch over hebben: musicerende kinderen en meer. Ik haal bij de kringloopwinkel weg wat anderen laten liggen en probeer daar pareltjes in te ontdekken.
Onlangs vond ik een stapel 10 inch LP's uit wat eind jaren 50, hooguit begin jaren 60 van de vorige eeuw geweest moet zijn, getiteld "Muziekkring voor de jeugd". Hierop staan bekende Nederlanders die de levensgeschiedenissen van grote componisten vertellen en muziekvormen uitleggen. Ik besloot om de komende periode iedere aflevering één zo'n plaat als rode draad te nemen en er zelf dingen rondom heen te zoeken. Dit levert vaak meer op dan ik redelijkerwijs in één aflevering kwijt kan.
In aflevering 201 en 202 verhalen Mies Bouman en Willem Andriessen over het leven van Frederic Chopin, met natuurlijk de reeds lang achterhaalde mythe dat deze als peuter midden in de nacht uit zijn ledikantje kroop, op de pianokruk klom om een stuk dat hij zijn moeder had horen uitvoeren, perfect na te spelen. U heeft er trouwens geen idee van hoeveel bewerkingen er van de zgn. minutenwals zijn en dan heb ik de Barbara's en Jasperina's nog achterwege gelaten.
In VG202 kon ik het niet laten om er stukjes van een stereo testplaat van Mies Bouman met die andere Willem (Duys) in te verwerken. Ik hoop dat u nu ongeveer een idee heeft van wat u te wachten staat, mocht u zo'n uitzending aanklikken. In aflevering 203 en 204 schetsen Sigrid Koetse en Jan Retèl - die overigens nog getrouwd zijn geweest, wat is internet toch prachtig- een beeld van Johannes Brahms.
Tijdens mijn eigen research kwam ik er achter dat in de popmuziek, met name de meer progressief of symfonisch gerichte groepen stukken van deze componist hebben gebruikt. Zo heeft de band "Yes" ongelooflijk veel m.i. mooie en creatieve dingen op de plaat gezet, maar incidenteel sloegen ze weleens een klein plankje mis en dat was, zo moet ik er ter verdediging bij zeggen niet altijd geheel hun eigen schuld. Zo kwam er door logistieke en contractuele obstakels op de LP 'Fragile', november 1971 geen enkel stuk waaraan de band als geheel had meegewerkt. De net ingehuurde toetsenist Rick Wakeman, bekend van de groep The Strawbs, pianist van David Bowie en verantwoordelijk voor het mooie arrangement van diens "Life on Mars" -wat overigens weer voortkomt uit het Franse chanson 'Comme d'habitude, later bekend geworden als Frank Sinatra's My way, maar dat voert nu even te ver- deze klassiek geschoolde klavierspeler dus had geen tijd meer om zelf iets te schrijven en kwam met de bewerking "Cans and Brahms". Nadien omschreef Wakeman het resultaat als "dreadfull", maar ja... intussen is het genadeloos voor het nageslacht vastgelegd.
Niet alleen Rick Wakeman heeft zijn vingers gebrand aan Brahms, ook onze eigen Thijs van Leer kon er wat van. Van zijn groep Focus zag in 1974 de LP Hamburger Concerto het licht. De titel is een duidelijke verwijzing naar de Brandenburger Concerto's van Johann Sebastian Bach en ik verkeerde dan ook lange tijd in de veronderstelling dat het klassiek klinkende titelstuk ook wel van Bach geweest zal zijn, maar dat is niet zo. Het is van Brahms, die zoals bekend in Hamburg geboren en getogen is. Dat is de reden waarom van Leer het stuk zo noemde en aldus lijkt het weer een beetje te kloppen. Maar schijn bedriegt. Brahms had voor dit stuk weer leentjebuur gespeeld bij Joseph Haydn. Het komt namelijk uit de "Variationen über ein Thema von Joseph Haydn", opus 56 uit 1873. Eerder greep hij terug op thema's van Schumann, Händel en Paganini, maar de Haydn variaties zijn misschien wel het indrukwekkendst. Dan zijn we er echter nòg niet. Brahms verkeerde waarschijnlijk ten onrechte in de veronderstelling dat het hier een werk van de door hem bewonderde componist betrof. Hij kreeg van zijn vriend de Haydn biograaf Carl Ferdinand Pohl een transcriptie van een "divertimento No. 1" dat werd toegeschreven aan Haydn. Het tweede deel hiervan droeg de titel "St Antonius Koraal" en deze beweging gebruikte Brahms in zijn geheel als thema voor de variaties.
Maar er is meer. Ik zei 'toegeschreven' want dat Divertimento is vrijwel zeker niet van Haydn, maar van één van zijn leerlingen, de in Oostenrijk geboren Franse componist en pianobouwer Ignaz Pleyel, die leefde van 1757 tot 1831 en zelfs dit is nog niet alles, want het Antonius Koraal is een oud pelgrimslied een 'traditional' zo gezegd.
En zo klopt het tòch wat er bij Focus tussen haakjes achter de titel stond: trad. / arr. Thijs van Leer. Overigens citeert Brahms Joseph Haydn wèl letterlijk uit het tweede deel van symfonie n. 101, bijgenaamd de klok in zijn variaties.
Dit en een geluidsopname van meesterviolist en vriend van Brahms, Joseph Joachim zijn te horen in Vreemde Geluiden aflevering 203 (VG203)
In VG204 kunt u de enige opname van Johannes Brahms' stem en -pianospel beluisteren. Tevens behandelen we de beroemde popgitarist Carlos Santana, die zoals wel vaker gebeurt niet netjes vermeldt dat hij die ene mooi melodie van een 19e eeuwse componist heeft geleend.

De uitzendingen staan keurig op een rijtje op: www.mixcloud.com/Vreemde_Geluiden
Uitgebreidere informatie, afbeeldingen en video's zijn hier te vinden: www.vreemdegeluiden.com

woensdag 17 mei 2017

droom

Ik had weer zo'n droom. Frank Zappa gaf een studieweek en ik probeerde de braafste van de klas te zijn. Ook had ik een verschil van mening met hem over de liederen met pianobegeleiding van Schönberg. Ik vond ze mooi, maar dat kwam omdat volgens mij Schönberg daar een beetje gesjoemeld had met zijn eigen 12-toons-principes. Met beide beweringen was Frank het nìet eens: ze waren lelijk, juist omdat het strikte 12-toonsmuziek was... Het is te lang geleden dat ik ze bestudeerd heb, om nu enig uitsluitsel te geven... Waar de droom vandaan komt kan ik prima duiden, maar ik verklap het lekker niet. Gebruik uw fantasie. Dit geldt ook voor deze snippers van gisteren:





en wie de geestige afbeelding maakte voor de baardaflevering van VG, zal ook wel duidelijk zijn:



en verder is het weer om in je onderbroek in de tuin te zitten en niet om te bloggen.



donderdag 4 mei 2017

en zo ...

Dit is de zus van R. Wij zijn supertrots op haar:


R. is mijn dagelijks online maatje, zoals jullie misschien al vermoedden. Wij staan elkaar al chattend bij in voor- en tegenspoed en als dat niet genoeg is dan staan we desnoods midden in de nacht bij de ander op de stoep. Geen punt, maar wij gaan nooit trouwen, of zo. Nee, echt niet (dat leggen we nog wel een keer uit ;) ). Wat dat betreft ben ik (en R. trouwens ook) nog steeds op zoek. Geïnteresseerde vrouwen van rond de 50 (mag ook iets jonger) mogen zich verheugen in mijn belangstelling.

Maar goed. De afgelopen dagen heb ik weer wat plaatjespagina's gemaakt, maar vandaag zijn ze op en ik heb besloten dat ik tòch primair wat anders ga doen voor de broodnodige afleiding. Ik krijg steeds meer zin om mij met het aanvullen van het Zwols Muziekarchief bezig te houden, vooral ook omdat Roel en ik de enigen schijnen te zijn die daar tijd en energie voor over hebben, terwijl ik van verschillende kanten hoor dat het 'zo belangrijk' is dat iemand zich daar mee bezig houdt.
Vandaag behandel ik in mijn uitzending klassieke muziek van Zwolse bodem. Dat dat bijzonder is, is eigenlijk vreemd en daarbij is het ook typisch dat deze muziek pas van stal wordt gehaald als er iets te herdenken is, alsof het niet zomaar op de radio kan en alsof mensen het alleen maar snappen op een dag als vandaag. Ik heb daar de afgelopen dagen veel over nagedacht.


Een lokale omroep moet zoveel mogelijk alle groepen in het betreffende gebied bedienen. Daarom moet er ook een percentage klassieke muziek uitgezonden worden. Al jaren is er dus een klassiek muziekprogramma op zondag. In het verleden was ik zelfs één van de presentatoren. Wat echter merkwaardig is, is dat er meestal niet of nauwelijks aandacht is voor de lokale klassieke muziek, terwijl we nota bene een conservatoriumstad zijn. Ik snap precies hoe dat komt en ik neem ook niemand iets kwalijk; we zijn een vrijwilligersorganisatie met een heel klein budget, waarmee we nauwelijks de zender in de lucht kunnen houden, dus dat het moeilijk is om een gevarieerde, relevante en luisterbare programmering samen te stellen is logisch. Er moet toevallig iemand zijn die iets én leuk vindt én toegang heeft tot én die tijd en energie over heeft ... dussss.... wordt vervolgd.


dinsdag 25 februari 2014

Chopin

Er moet toch een titel boven het stuk staan. Het is nog erg mooi weer, zeker toen ik met de honden aan het wandelen was en bij thuiskomst heb ik onder genot van een kop koffie zitten luisteren naar pianoconcert nr 1 van Chopin, terwijl buiten allerlei leuke dingen in de lucht zichtbaar waren, te weten wolken en vogels. Zo slecht heb ik het toch niet. Het is alleen wel zaak dat je actief bezig blijft, dat je je lichaam en geest bezig blijft houden, anders glij je snel af, zo merkte ik tijdens mijn weken dat ik nauwelijks kon lopen. Je moet blijven trainen, ook al ziet dat er op het eerste gezicht niet als training uit. Ik oefen mijn lijf door tijdens het wandelen stevig door te stappen (wat met teckels nog een hele tour is, vooral als je er één tussen hebt die helemaal geen zin heeft om zover van huis te gaan en die overal wil snuffelen en 'rollen'), op mijn houding en ademhaling te letten en tegelijkertijd probeer ik zoals ik hier al eerder meldde 'de leegte tussen gedachten in' te verlengen. Dat is moeilijker dan je denkt, maar het helpt mij om de algehele onrust in mijn hoofd te verminderen.
Het doet me ook goed om te blijven leren. Daarvoor hoef je niet met je neus in de studieboeken. Ik heb de achterkant van de hoes van de LP die ik draaide aandachtig gelezen: weer wat geleerd over Chopin, weer een puzzelstukje ingepast in de parate kennis, die ik op die manier ook weer 'activeer' om even in didactische termen te spreken.

Ik heb sterk de indruk dat muziekliefhebbers die 'liner notes' met interesse lezen en die geregeld naar programma's als Vrije Geluiden kijken e.d. méér algemene muziekkennis hebben dan de gemiddelde conservatoriumstudent. Het is mij zelf in ieder geval indertijd weleens overkomen dat iemand op een verjaardag bijvoorbeeld zich verbaasde dat ìk als muziekstudent het Requiem van Duruflé niet eens kende. Dat heeft te maken, in ieder geval wat mij betreft, met dat de kennis die ik tijdens mijn studie op deed, vooral uit verplichte boeken en colleges bestond, die ondanks dat het mij interesseerde-er ging een wereld voor mij open- toch onder druk van tentamens stond. Je moest vooral de hoofdpunten, de grote lijnen kennen e.d. Natuurlijk weet ik die grote lijnen nog wel, maar details over componisten, stijlen, instrumenten, muziekstukken die nu parate kennis zijn, komen toch vaak uit boeken die ik uit eigen beweging heb gelezen EN zoals ik al zei: achterkanten van LP-hoezen. Liner notes in CD-boekjes lezen toch minder makkelijk. Mijn ogen zijn relatief goed, maar kleine lettertjes worden wel moeilijker. Het gebeurt me dikwijls dat ik een beluisterde en 'verwerkte' CD uit de bibliotheek nog even in huis houd, om het boekje te lezen, maar dat dat er nooit van komt.

Maar terug naar het 'blijven leren': ook van het plaatjes verzamelen leer ik weer: namen van tekenaars, ontwerpers, modellen, stijlen, trends, tijdsbeelden, ... Je leert er meer van dan van wat er zoal op TV is (met uitzondering van mooie docu's etc...)

Er zijn nog meer manieren om lijf en geest actief te houden. Zo probeer ik iedere dag ook een productieve bijdrage aan het huishouden te leveren en bedenk ik dagelijks een reden om even naar de stad te fietsen. Het lukt niet elke keer allemaal, maar alles wat je wèl doet houdt de verloedering tegen, alle kleine beetjes helpen en als er iets lukt geefik mezelf weer een schouderklopje. Positief blijven... Gisteren heb ik overigens een heerlijke fietstocht door een zonnig landschap gemaakt. Ik vond dat ik er even van moest profiteren, daar de weersverwachtingen weer ietsje minder zijn, qua zon. Pluk de dag.

Het thema dat ik vandaag in petto heb: pijl en boog (1)


Ik heb er nog meer rondom dit thema. Die zijn wat ondeugender, maar u houdt ze tòch te goed. Eigenlijk vind ik dit blog nog te preuts...


zondag 17 november 2013

In de kerk

Vandaag was ik in een kleine kerk in Wijhe die ik heel mooi vond. Hier een paar foto's die wellicht een beetje gek gesneden zijn, maar dat komt omdat ik er geen nietsvermoedende mensen op wilde hebben en ik kan die niet zo fraai wegwerken als Frits Jonker. 





Ik was er voor een erg mooi concert door Steven Faber, Clara de Vries en oud mede-studente Marije Rommes, met wie ik nog eens de café's in de binnensteden van Brugge, Gent en Leuven onveilig heb gemaakt met aanmerkelijk ander repertoire dan wij vanmiddag mochten horen. Marije heeft daarna nog meerdere studies, waaronder klassieke zang gevolgd en dat was ook goed te horen vanmiddag. Wow... ik heb echt genoten.


Nóg weer een geheel ander soort repertoire, maar louter hier aangeboden omdat we nu toch in de kerk zijn, iets wat niet zovaak het geval is op dit blog:



ook best mooi...